Netfangið er: lugan@eyjan.is
Fullt nafn, starfsheiti, netfang og símanúmer höfundar verður að fylgja.
Ef mynd af höfundi fylgir, verður hún að vera 120 x 120 pixlar að stærð, sbr:
(Frá ritstjórn Eyjunnar: Sú almenna regla gildir, að aðsendar greinar eru birtar undir fullu nafni höfundar nema sérstakar aðstæður komi til. Eyjan hefur kynnt sér bakgrunn þessa máls og telur að greinin eigi erindi við lesendur þótt höfundar hennar komi ekki fram undir nafni.)
Á seinustu árum, og þá sérstaklega á þessu ári, hafa snjallsímar orðið mjög vinsælir hér á landi. Með þessum símum er ekki bara hægt að spila leiki, taka upp myndbönd og ljósmyndir heldur er hægt að vista heilu gagnasöfnin inni á þessu litla tæki. Snjallsímar, eins og við þekkjum þá í dag, eru í raun ekki lengur símtæki – heldur litlar nettengdar tölvur sem m.a. er hægt að nota sem síma.
Eins og með margt annað þá hefur þetta í för með sér mikla kosti og mikla galla. Ástæðan fyrir þessum skrifum okkar er sú ógn sem að háskólasamfélaginu steðjar í þessum efnum. Það er nefnilega orðið þekkt að nemendur eru farnir að vista glósur sínar í snjallsímum sínum og í miðju prófi fara þeir á salernið þar sem þeir geta nánast eftirlitslaust rifjað upp námsefnið í símanum og mætt fullir fróðleiks aftur í sæti sitt í prófinu.
Sumar deildir innan, t.a.m. innan Háskóla Íslands, eru með próf sem nemendur verða að standast til þess að geta haldið áfram námi. Það sem einkennir þessi próf er yfirleitt há fallprósenta og oft eru prófin þannig uppbyggð að þau snúa að litlum hluta námsefnisins þar sem þú annaðhvort ert með allt þitt á hreinu, ert tiltölulega heppinn eða þú ferð ekki í gegn.
Nemendur búa sig yfirleitt undir þannig próf með því að brjóta niður námsefnið, búa til svokallaðar „beinagrindur“ og læra megnið af námsefninu utanbókar – enda er þjálfun í því hluti af prófinu. Þegar nemendur eru hins vegar farnir að geta stólað á það að sjá hvaða spurningar koma (sem gilda e.t.v. 30% hvor) og geta síðan farið á salernið og rifjað upp beinagrindina með hjálp símans þá eru þeir augljóslega komnir með dágott forskot á samnemendur sína og eru um leið að svindla á prófinu.
Það eru alltaf einhverjir sem reyna að svindla á prófum og hefur það eflaust tíðkast í gegnum mannkynssöguna með ýmsu móti. Þegar svindlið er hins vegar orðið svona auðvelt og jafn umtalað innan háskólasamfélagsins og raun ber vitni þá er kominn tími til aðgerða. Dæmi eru um nemendur hafi komist upp með athæfi sem þessi og hafi gortað sig af því við aðra nemendur og jafnvel tekið svo til orða að þeir „sigrað kerfið“.
Það er erfitt að meina fólki að fara á salernið í prófi. Yfirleitt er það þannig að sá aðili sem situr yfir prófinu fylgir nemanda á salernið. Hann getur hins vegar ekki fylgt honum alla leið inn á salernisbásinn. Það myndi eflaust vera eðlilegt að leitað yrði á nemanda, þ.e. til þess að ganga úr skugga um að hann sé ekki með neitt á sér sem getur hjálpað honum. Þetta er hins vegar ekki gert. Nemendur hafa frjálsar hendur þegar inn á salernið er komið.
Við sem skrifum þessa grein myndum hins vegar taka því fagnandi ef á okkur væri leitað, þar sem það myndi leiða í ljós að maður væri ekki að brjóta neinar reglur.
Margir nemendur stóla á námslán til þess að framfæra sér yfir námstímann. Námslánakerfið sem við búum við í dag er þannig uppbyggt að þú þarft að standast að minnsta kosti 18 ECTS einingar til þess að fá lágmarksnámslán. Þegar aðili stendur frammi fyrir því að taka jafnvel eitt próf sem ræður úrslitum um það hvort þú annars vegar færð að halda áfram námi og hins vegar hvort þú færð námslán greidd að önn lokinni þá er manni ekki orðið sama um það þegar samnemendur manns komast upp með svindl skipti eftir skipti.
Það er bagalegt þegar menn hafa lagt á sig margra mánaða vinnu til þess eins að standast ákveðið próf þegar aðrir aðilar komast upp með það að þurfa vart að gera annað en að millifæra glósur frá fartölvu yfir á snjallsíma sem þeir fá síðan að taka með sér í próf.
Lausn á þessu væri einfaldlega að banna nemendum að taka með sér síma í próf, enda hafa þeir engin not fyrir slík tæki á meðan á prófi stendur. Væri því eðlilegast að nemendur væru beðnir um að slökkva á farsímum og þeir geymdir á ákveðnum stað fremst í stofunni þar sem próf er tekið; ef þeir yfirhöfuð þurfa að taka síma með sér. Þá í kjölfarið af því væri eðlilegt að leita á mönnum ef þeir þurfa að yfirgefa kennslustofuna í miðju prófi.
Aðrar leiðir til próftöku er vissulega eitthvað sem háskólasamfélagið þarf að skoða með alvarlegum augum. Alla jafna verður að reikna með því að próf séu gerð í þeim tilgangi að prófa þekkingu nemenda og jafnvel þannig úr garði gerð að allir séu jafnir fyrir þeim. Þegar menn eru hins vegar farnir að hafa frjálsar hendur um aðferðir til þess að svindla á þessum prófum sökum nútímatækni þá er mögulega kominn tími til einhverra breytinga.
Til dæmis mætti nefna munnleg próf, þar sem þekking nemenda er könnuð og þeir fá að tjá sig um ákveðinn hluta námsefnisins frammi fyrir óháðum matsaðilum. Þá mætti einnig nefna gagnapróf þar sem prófin væru þannig uppbyggð að nemendur leysa úr verkefnum sem eru raunhæf og nemendur leitist við að komast að einhverri niðurstöðu með hjálpa allra gagna þó þannig að nemendur geti einungis notað gögnin til þess að staðreyna að rétt hafi verið farið með og ekkert hafi gleymst – en til þess þurfa menn yfirleitt að þekkja efni gagnanna vel. Eðli málsins samkvæmt geta menn ekki verið að frumlesa efni í prófi.
Þetta vandamál virðist vera falið innan veggja háskólanna og virðast stjórnendur, sem og þeir sem sjá um kennslu, einfaldlega ekki sjá vandamálið og hversu umfangsmikið það er orðið. Það grundvallast af því að nemendur þeir, sem stunda þessa iðju, hafa einfaldlega hag af því að halda þessu innan ákveðins kjarna. Höfundar þessarar greinar vilja því koma þessu á framfæri og um leið vekja athygli á nokkrum leiðum sem gætu mögulega komið í veg fyrir þessa misnotkun. Það er skiljanlega okkar hagur að koma ekki fram undir nafni svo jafnræðis sé gætt – enda líklegt að þessi afhjúpun verði ekki vinsæl.
Á tímum sem þessum, þegar háskólar og aðrar menntastofnanir eru yfirfullar af nemendum, er mikilvægt að ákveðið aðhald sé á þessum málum. Það er hagur okkar allra, þjóðfélagsins og háskólasamfélagins, að þeir hæfustu komist áfram og að þeir sem hafa hingað til komist upp með svindl og pretti séu stöðvaðir af.
Nemendafélag Menntaskólans í Kópavogi hefur núna verið starfrækt í fjöldamörg ár, eða allt frá 1973 þegar skólinn var stofnaður.
Nemendafélagið hefur þurft að sæta þrengingar, bága vinnuaðstöðu, símaleysi, kennaraverkföll, byltingar og umturnanir á skólakerfinu og nemendaráð hefur staðist allar þessar raunir og gert ótrúlegustu hluti úr þessum og fleiri erfiðleikum þökk sé þrautseigju og dugnaði nemenda Menntaskólans í Kópavogi.
En nú stendur félagslíf skólans á hálum og þunnum ís. Nemendaráð skólans hefur staðnað í starfsháttum og er komið á hættulegt stig í þróunarsögu sinni.
Farið hefur verið frá lýðræðislegum háttum um opna nemendafundi þar sem allir fá tækifæri til að viðra skoðanir sínar og nú er svo statt að allar ákvarðanir eru teknar í gegnum formann nemendaráðs og flestir formenn nefnda innan ráðsins eru hræddir við að gera nokkurn skapaðan hlut án þess að hafa fengið leyfi og samþykki formannsins.
Barátta nemendafélags í skólamálum og umbótum kerfissins er horfin á braut vegna nemendaráðs sem að getur ekki séð neina aðra ábyrgð á sínum höndum en að sjá um böll.
Enda er það ástæðan fyrir að flestir eru þarna. Formannstaðan ásamt flestöllum nefndum var svo gott sem sjálfkjörin á seinasta skólaári þar sem að félagslegur áhugi nemenda á þessu dræma og innihaldslausa félagslífi skólans hefur aðeins farið minnkandi og minnkandi með árunum þar sem að engin stjórn hefur séð raunverulega ábyrgð nemendafélagsins í að skapa, mynda og halda á lofti skólaanda nemenda sem að á það svo til að týnast í áfangaskólum.
Nemendaráðið þetta ár sýndi merkilegan vilja á endurvakningu hefðanna með stórlegum endurbótum á félagslífi skólans en margt er enn ábótavant og þá hvað helst í stjórnarháttum stjórnarinnar sem að er stjórnuð af þéttum vinahóp með eftirfarandi afleiðingum:
Ég stofnaði persónulega síðu núna um daginn á félags- og samskiptavefnum facebook, sem bar nafnið MK Lífið, hún átti að vera vettvangur fyrir opna og gangrýna umræðu um félagslífið í skólanum, ásamt því að vera ein besta samtíma heimild nemenda um lífið í skólanum og tækifæri fyrir mig að auðga mannlífið í skólanum með hverju sem að ég fyndi á vegi mínum í skólanum, viðtöl, myndir, gamlar heimildir, sögur og annað efni sem mig langaði til þess að koma á framfæri.
Þessi síða sætti harðri gagnrýni frá nemendaráðinu sem að brást við á þann hátt, að átti að reka mig úr ljósmyndanefnd ef að ég birti myndir af félagslífinu inni á síðunni, ég mátti ekki undir neinum kringumstæðum nota nafnið MK. Nú stóð ég víst í beinni samkeppni við nmk.is og þar sem að þau höfðu eytt „morðfjár“ í að byggja upp þessa síðu var ég að eyðileggja allt sem þau höfðu unnið að, með því að stofna þessa facebook síðu.
Mér hafði verið hótað áður af formanni félagsins að ég yrði rekinn úr nemendaráði, en það var þá eftir að ég hafði verið eini ljósmyndarinn sem tók myndir á busaballi og ég hafði ekki tíma vegna, 5 daga vinnuhelgi og íbúðaflutninga til að setja myndirnar inná hörmulega webman kerfið sem NMK.is keyrir á.
Mér sárnaði þá og mér sárnaði núna.
Ég hafði stofnað fjölmiðil sem að ég vildi reka, en nemendafélagið vildi ekki sjá neinn annan en sinn eigin, þar sem Formaður fór með allt vald um innihald.
Ég taldi ekki vera spillingu innan félagsins, en mér höfðu borist margar fyrirspurnir um réttmæti þess að þegar nemendafélagið hafði ekki efni á að gera nemendaskirteini eða efni á ostum á ostakvöld, afhverju það hefði efni á Hummer Limo fyrir sig á busuninni og afhverju nemendafélagið væri að panta mat fyrir sig á fundum á kostnað nemendanna.
Ég bað um að fá að sjá fjárlög Nemendafélagsins. Það sætti enn harðari gagnrýni en ég hafði gert mér grein fyrir að það myndi gera, ég var sakaður um vantraust á nemendafélaginu, ásamt því að vera að ásaka þau um spillingu, mér var sagt að ég gæti bara fengið þennan 2000 kall til baka ef að mér væri svona annt um hann.
Umboðsmaður barna og talsmaður neytenda gáfu í ársbyrjun 2009 út leiðbeinandi reglur um neytendavernd barna. Þar er m.a. tekið fram í V. kafla um skóla og æskulýðsstarfssemi:
1. Framhaldsskólar
„Samningar sem að nemendafélag gerir til hagsbóta fyrir félagsmenn skulu vera gagnsæir og aðgengilegir nemendum…“
„Stjórnarmenn eða aðrir fulltrúar nemendafélaga mega ekki hagnast eða njóta nokkurra persónulegra hlunninda umfram aðra….“
Þessi vanþekking innan stjórnarinnar á stjórnarháttum nemendafélaga og algjört skeytingaleysi varðandi rétt og kröfur nemenda lýsti sér svo greinilega þegar Samband Íslenskra Framhaldsskólanema hélt aðalþing sitt um daginn þar sem meðlimir stjórnar NMK voru með öllu fjarverandi.
Þetta er sorglegur kafli í sögu nemendafélags með svo glæsta og virðingarverða fortíð, þar sem að lýðræðislegt nemendafélag hefur breyst í Alræðisstjórn líkt og var við lýði í kommúnistaríkjum hér áður fyrr, þar sem eini miðillinn var ríkis fjölmiðillin, allir voru jafnir nema sumir voru bara meira jafnari en aðrir og öll framþróun og umbætur að hálfu ríkissins var aðeins yfirborðsleg, á meðan þegnarnir fengu að gjalda fyrir það á silfurfati stjórnarinnar.
Ég vona að þessi grein vekji einhver nemendafélög, og þá sérstaklega mitt eigið til þess að stíga fram og taka sig á, spillt fólk er ekki slæmt fólk, það bara týnist í heimi sem því líkar alveg óhóflega vel við.
Elsti sonur okkar, fæddur 1988, er smiður með sveinspróf, hann missti vinnuna sl. vor ásamt svo mörgum öðrum í byggingariðnaðinum, og var atvinnulaus á bótum sl. sumar. Að áeggjan foreldra sinna skráði hann sig í framhaldsskóla núna sl. haust og hefur verið í fullu námi, hann að sjálfsögðu lét Vinnumálastofnun vita af þessu og hefur verið tekjulaus síðan og hefur lifað á sparnaði sínum og stuðningi okkar í formi frís húsnæðis og fæðis. Hann sér um sig sjálfur að öðru leyti og rekur m.a. bifreið sína, afgamla skuldlausa Toyotu. Nú bregður svo við að hann á einungis 4 áfanga eftir til stúdentsprófs og 3 af þessum áföngum eru í boði fyrir hann á vorönn. Og hann er að verða auralaus.
Hann leitaði því til Vinnumálastofnunar til að kanna hvað hann gæti gert í stöðunni. Þar var honum tjáð að hann hefði engan rétt bóta ef hann skráir sig í fleiri en einn áfanga í dagskóla, hann gæti hins vegar skráð sig í þessa áfanga í fjarnámi! Nú hafa verið fréttir um það að til stæði að skerða bætur ungs atvinnulauss fólks í foreldrahúsum, og að í félagsmálaráðuneytinu væru nú til skoðunar leiðir til að virkja atvinnulaus ungmenni og koma í veg fyrir að þau verði óvirkir samfélagsþegnar vegna langvarandi atvinnu- og aðgerðaleysis. Já, gott og þarft mál segi ég, er alveg sammála því að ungt fólk í foreldrahúsum þarf ekki jafn háar bætur og t.d. atvinnulaust fólk sem hefur fyrir fjölskyldu að sjá.
En, hvernig samræmist þetta þeim svörum sem sonur minn fær hjá Vinnnumálastofnun? Þar er honum refsað fyrir að vera virkur samfélagsþegn. Vinnumálastofnun vill frekar að hann koðni niður heima fyrir framan tölvuna takandi þessa þrjá áfanga í dýru fjarnámi en að hann vakni á morgnana og drífi sig af stað í skólann og taki þar þátt í mannlegu samfélagi!
Og þetta er ekki nóg, skv. upplýsingum sem mörg ungmenni fengu sl. haust frá vinnnumálastofnun þá var þeim tjáð að þau gætu tekið 6 einingar án þess að missa bætur. Fólk mætti í skólana og skráði sig í 6 einingar, oft 2-3 áfanga, en komst svo að því að einungis mátti taka einn áfanga, óháð einingafjölda hans. Þá streymdi þetta fólk aftur inn í skólana og skráði sig úr öllu nema einum áfanga, og sumum féllust bara alveg hendur og hættu! Þetta semsagt ýtti undir margfrægt brottfall í framhaldsskólum landsins.
Ég er reið og vonsvikin fyrir hönd sonar míns. Hann hefur sýnt það að hann vill gera eitthvað með líf sitt annað en að sökkva í eitthvert sinnuleysi í einangrun heima hjá sér, en það er sama hvernig hann snýr sér, hann hefur enga möguleika til nokkurra einustu tekna taki hann áfangana í dagskóla. Afar takmarkað framboð er af vinnu með skóla og honum hefur ekki tekist að verða sér út um slíka vinnu, enda yfirleitt ekki í boði nema í kunningja/ættinga samfélaginu, sem þéttist enn frekar á tímum sem þessum. Nám hans er ennfremur ekki hæft til námslána, hefði hann hins vegar verið að bæta á sig húsasmíðinni (sem hann byrjaði á í framhaldsskóla) þá hefði hann þó getað sótt um námslán.
Nú viljum við foreldrar hans að sjálfögðu standa við bakið á honum eins og okkur er framast kleyft, en við erum þessir dæmigerðu meðaljónar sem standa undir flestu í þessu samfélagi, þ.e. hjón á miðjum aldri með meðaltekjur og unglinga/ungt fólk á heimilinu, og skuldum að sjálfsögðu helling í húsinu okkar líka eins og flestallir aðrir meðaljónar. Og það reynist okkur sannast sagna erfitt að styðja son okkar fjárhagslega, á annan hátt en með fríu húsnæði og fæði, í því árferði sem nú er. Og okkur þykir þyngra en tárum taki að verið sé að dæma son okkar nauðugan til einangrunar og aðgerðarleysis heima hjá sér.
Það á að virkja atvinnulaust fólk á þessum aldri og skynsamlegast er að nýta framhaldsskóla landsins til þess. Gefa þessu unga fólki kost á t.d. hálfu námi á móti hálfum bótum. Það er nógu mikið nám til þess að þau þurfa að vakna flesta morgna til að fara í skólann, og haldast virk í samfélaginu. Að þetta sé a.m.k valkostur á móti tímabundnum hlutastörfum, námskeiðum og öðru sem vinnumálastofnun býður.