Þínar fréttir, þín skoðun

Konur og stjórnmál

Höfundur: Ámundi Loftsson
Flokkur: Jafnréttismál, Stjórnmál   Efnisorð: Jafnréttismál, karlaveldi, kvennabarátta, lýðræði, persónukjör

Í pistli þessum bregð ég vana mínum og skrifa hann í fyrstu persónu.  Hann er líka í lengra lagi.  Ég fór á fund hjá Kvenréttindafélagi Íslands á Hallveigarstöðum.  Fundarefnið var kvennabarátta í stjórnmálum.  Ástæða þess að ég fór á fundinn var að ráðherra jafnréttismála hafði sent stjórnmálaflokkunum og þeim sem hyggðu á framboð til alþingis orðsendingu um að huga sérstaklega að stöðu kvenna á framboðslistum.  Að hlutur þeirra yrði þar tryggður.

Með þessum afskiptum framkvæmdavaldsins af tilhögun fulltrúavals á framboðslistana fer ráðherrann (freyjan) út fyrir valdsvið sitt.  Nóg ráðskast framkvæmdavaldið með löggjafarvaldið fyrir, þó það hlutast ekki til um, nánast með tilskipunum hvernig Alþingi skuli skipað.  Þessu sjónarmiði kom ég á framfæri við fundinn án athugasemda.

Fundurinn var allfróðlegur.  Siv Friðleifsdóttir lýsti átökum sínum við karlaveldið í Framsókn.  Drífa Hjartardóttir einnig í símun flokki. Margrét Sverrisdóttir kom inná átökin í Frjálslynda flokknum sem leiddu til brotthvarfs hennar þaðan.  Allt var þetta nánast opinberun á því sem allir vita.  Stjórnmálaflokkarnir eru karlaveldi.  Þar komast konur ekki áfram nema í fullri sátt við karlana.

Ekki ætla ég að reyna að greina ástæður þess hvernig á þessu stendur að öðru leyti en því að konur virðast ekki vera komnar lengra en raunin er vegna þess að flokkarnir eru karlabandalög og ef konur ná þar eftirsóknarverðum stöðum berjast kynsystur þeirra ekki nógu ákveðið fyrir því að konur taki við af konum þegar þær draga sig í hlé.  Þær verja ekki unna stöðu sína.

Konur hika á ögurstundu.  Þegar Gunnar Örlygsson og Magnús Hafsteinsson toguðust á um varaformannstólinn hjá frjálslyndum og flokkurinn var orðinn dauðleiður á þeim, kom fram tillaga á landsfundi um að þeir hættu báðir við framboð sín en Margrét Sverrisdóttir yrði kosin varaformaður.  Fundinum tók tillögunni með dynjandi lófataki.

En Margrét skynjað ekki sinn vitjunartíma. Hún klikkaði. Hún ákvað eftir stutta umhugsun að gefa ekki kost á sér. – Vildi bíða.  Enginn veit eftir hverju.  Allir vita hins vegar hver örlög hennar í flokknum urðu og að þessi fyrrum flokkur hennar er orðinn að pólitískum hrútakofa sem er stjórnmálastarfi í landinu til skammar.

Á sama hátt klikkaði Siv Friðleifsdóttir þegar Halldór sýndi á sér fararsnið úr formennsku í Framsóknarflokknum.  Utanfrá séð virtist hún vera með flokkinn í fanginu og mér sem svörnum andstæðingi Framsóknar hraus hugur við framhaldinu. Ung og klár stelpa sem aukinheldur geysist um á mótorhjóli myndi raka fylgi að flokknum.  Hún sýndi áhuga en hikaði og lét undan.  Lítt þekktur Jón Sigurðsson varð formaður.  Flokkurinn varð að engu – og ég andaði léttar.

Geir Haarde hefur ákveðið að láta af formennsku í Sjálfstæðisflokknum.  Þorgerður Katrín er varaformaður og í kjöraðstöðu til að taka við.  Ég hélt að hún væri rakið foringjaefni.  Hefur fundist pólitískur vopnaburður fara henni vel.  Hún er á fínum aldri, er skýr í hugsun, á framtíðina fyrir sér.  En hún stekkur ekki.  Hún hrekkur, tekur ranga ákvörðun.  Hún einasta greip ekki gæsina.  Hún var með hana í fanginu, en sleppti henni og gengisfelldi sig pólitískt.  Vann sér tjón sem hún fær ekki bætt.  Kannski er hún að bíða eftir einhverju.  Hver veit?

Drífa gerði stöðu kvenna á landsbyggðinni að umtalsefni og benti á þá nöpru staðreynd að hlutur þeirra  í stjórnmálum er um 10 %.  (vona að ég hafi tekið rétt eftir)  Í þessu sambandi bendi ég að helstu félög á landsbyggðinni eru karlafélög.  Þ. e. búnaðarfélög, búnaðarsambönd, og Lionsklúbbar svo það helsta sé talið.  Kaupfélögin eru að vísu horfin. Samvinna meðal bænda hefur einnig alltaf verið mikil.  Þetta er það félagslega svið í sveitum sem skapar samböndin.  Þarna verða klíkurnar til.  Þykir kannski einhverjum að hálfgert illgresi spretti uppúr þessum annars ágæta jarðvegi?

Að framansögðu gættu, vaknar spurningin um hvort konur séu nógu fimar og áræðnar í slagnum um áhrifastöður.  Kynjakvótar, fléttulistar og lagareglur um hlutföll kynjanna er ekki leiðin, heldur vitsmunalegir verðleikar og félagslegt atgervi, þessir verðleikar kvenna í pólitík eru síst minni en karlanna.  Nægir þar að benda á að hagkerfi heimsins hefur hrunið til grunna með skelfilegum afleiðingum.  Hagfræði strákanna.  Gróðamaskínur karlanna urðu ónýtar, voru það reyndar frá upphafi. 

Eina hagfræðin sem stenst öll próf þegar á reynir er hagfræði hinnar hagsýnu húsmóður.  Að eyða ekki meiru en aflað er og afla meiri tekna ef útgjaldaþörfin vex, en ekki taka lán.  Koma sparnaði heimilisins fyrir hjá ábyrgum aðilum með ávöxtun sem almennur efnahagur fær risið undir, en  setja hann ekki í hendur þeirra sem annað hvort týna honum í brjálaðri gróðafíkn eða hreinlega stela honum. 

Við lifum á byltingartímum þar sem helsta krafan er virkara lýðræði.  Persónukjör er þar ofarlega á blaði.  Að kjósandinn velji sjálfur frambjóðendur af þeim listum sem flokkarnir tefla fram.  Þessi meginkrafa byltingarinnar hefur farið framhjá flokkunum.  Sama  gamla klíkupotið, sömu hrossakaupin eru í algleymingi sem endranær.  Flokkarnir raða liði sínu upp og bjóða landslýð enn og aftur uppá sama graut úr sömu skál.  Hvað kjör til setu á Alþingi varðar er persónukjör krafa númer eitt.  Ef hún næst ekki fram er friðurinn í þjóðfélaginu í hættu. 

Persónukjör er líka greiðari leið fyrir konur inná Alþingi.  Hverjum félaga í stjórnmálasamtökum er í sjálfsvald  sett að bjóða sig fram til setu á Alþingi.  Flokkurinn má ekki hindra hann.  Hvort honum er veitt brautargengi á að vera í valdi kjósenda.  Með þessu mót væru þingmenn raunverulega þjóðkjörnir.  Þetta er málið.  Leið kvenþjóðarinnar til valda og virðingar á að vera um kjörseðilinn.  Persónukjör er leiðin.  Með því getur hún hætt innanflokksstympingum við karlana.  Stelpur:  Þjóðfélagið þarfnast ykkar og ég býð spenntur eftir fundi við ykkur í kjörklefanum.  Þangað til kýs ég ekki neitt.

Ummæli ()